Toch maar eens deze bestseller gelezen. Om maar gelijk met de deur in huis te vallen: ik was niet onder de indruk.
Wie vaker kennis heeft gemaakt met persoonlijkheids-/gedragsmodellen komt in dit boek weer tegen wat ook in cursussen en boeken over andere modellen te vinden is. Er worden karikaturen van de, in dit geval, vier uitgesproken gedragstypen beschreven en vervolgens wordt uiteengezet hoe die verschillende typen op elkaar reageren en dergelijke. Wie dit niet eerder is tegengekomen zal dit waarschijnlijk vermakelijk vinden. Wie dergelijke typeringen vaker is tegengekomen zal het uitgekauwd vinden.
In het boek wordt het DISC-model gehanteerd. Waarbij Erikson de typen vier kleuren toekent. Onderstaande afbeelding geeft het model goed weer.
Bron: https://www.forfinancials.nl/voor-opdrachtgevers/disc-voor-teams/
En, ik heb het elders al eerder geschreven, zo’n model kan een aardig handvat zijn om een gesprek te voeren over de verschillen tussen mensen. Maar, waarschuw ik maar gelijk, hanteer het niet als een soort waarheid. Want dan wordt het al snel krampachtig. Iets waar de auteur zichzelf in mijn ogen ook al aan schuldig maakt. Lees het volgende.
Het zal altijd moeilijker zijn om personen met drie kleuren te duiden. Als het echt lastig wordt om iemand een plekje op de kaart te geven, komt dat waarschijnlijk doordat hij drie kleuren heeft. De situatie zal het gedrag bepalen.
Tja.
Zelf herkende ik kenmerken van mezelf in alle kleuren en ook zag ik in iedere kleur dingen die totaal niet bij mij passen.
Dit boek mankeert het aan dezelfde tekortkomingen als boeken over andere modellen. Er ontbreekt een basis, het plaatst mensen in hokjes en het schenkt geen aandacht aan competenties. Zoals gezegd, ik heb er al eerder over geschreven (lees: “Bruikbaarheid persoonlijkheidstests” ).
Het in hokjes plaatsen gaat in het hier besproken boek ver. Mensen worden vooral gecategoriseerd naar de beschreven types, terwijl onduidelijk is wat dat toevoegt. Dit op het lachwekkende af. Zo kwam ik het volgende tegen:
PAS OP VOOR DE WOEDE VAN EEN GEDULDIG MAN. PAS GOED OP
De bedenker van dit oude gezegde had waarschijnlijk een groene persoon in gedachten.
Waarom houden we het niet gewoon bij een geduldig persoon???
Tegen het eind van het boek staan vier interviews van de auteur met personen die heel duidelijk binnen een van de geschreven kwadranten vallen. Erikson begint met de vraag wat ze van DISC vinden. Dus ze kennen DISC. Opvallend is dat geen van de geïnterviewden veel zelfreflectie toont. Hebben ze (voor zichzelf) veel aan DISC gehad? Het is bijna een diskwalificatie van de pretenties van de methode! Wonderlijk dat die interviews zijn opgenomen.
…of is het om aan te tonen dat mensen die volledig binnen een kwadrant vallen onverbeterlijk zijn? En, zo ja, waarom dan?
…of vindt de auteur eigenlijk alle gedrag (incl. de extremiteiten daarbij) oké, want het past nou eenmaal perfect bij dat persoonlijkheidstype?
Nogmaals op deze site een waarschuwing: wees voorzichtig met toepassing van dit soort modellen!
Citaten uit “Omringd door idioten”.
Lees ook:
Bruikbaarheid persoonlijkheidstests
https://www.markensteijn.com/index.php/weblog/397-persoonlijkheidstests